GeçtiÄŸimiz haftanın sorusunda kaldığımız yerden devam ediyoruz. Gaziantep'den, Sabiha Gökçen'e uçmak üzere havalandık, seyir irtifamıza ulaÅŸtık. Bir numaralı motorun yaÄŸ tazyiÄŸinin düÅŸtüÄŸünü ve normalin bir hayli altında olduÄŸunu gördük. Ne yapmamız lazım ? Neden ?
DRIFT DOWN ne demektir ve nasıl uygulanır ?
Bu soru bana kontrol uçuÅŸumda aynı rotada soruldu !
Bakalım BONUS puan kime gidecek.
CEVAPLANDI
DeÄŸerli ArkadaÅŸlar,
Bu haftaki sorumuza çok güzel ve kapsamlı yanıtlar geldi. Murat Özdemir arkadaşımızın yanıtı tatmin edici olmasına raÄŸmen, Görkem Açıkgöz arkadaşımızın yanıtı kapsamlı ve neredeyse eksiksizdi. Bundan dolayı bu hafta BONUS yine Görkem Açıkgöz arkadaşımıza gidiyor. Kendisini gönülden tebrik ediyorum.
Sorunun yanıtını bir kez de ben vereceÄŸim. Amacım hem eksikleri tamamlamak hem de konuya profesyonelce yaklaşılmasını göstermek olacak.
Motorun yaÄŸ tazyiÄŸi düÅŸtüÄŸü taktirde, motor kısa sürede, belki yarım saat içinde, duracak demektir. Muhtemelen sadece durmayacak, yaÄŸ eksikliÄŸi nedeni ile zarar görecek, ve daha ötesi, muhtemlen motorun ana ÅŸaftı kitlenecek ve motorun N1 ve N2 saftlarının dönmesi duracak. Bu durum sadece motora deÄŸil, muhtemelen uçaÄŸa bile zarar verebilir. Dolayısı ile zaman kaybetmeden motorumuzu durdurarak emniyete almamız gerekir.
Motoru nasıl durduruyoruz.
- AUTOTHROTTLE OFF.
- Failed engine THRUST LEVER confirm with Pilot Monitoring (PM).
- Confirmed.
- Failed engine THRUST LEVER retard.
- Failed engine START LEVER confirm with Pilot Monitoring (PM).
- Confirmed.
- Failed engine START LEVER CUTOFF.
Motorumuz kapatıldı. Fakat iÅŸimiz bitmedi. Sebebi muhtemelen bu güzergahta FL320 gibi bir irtifada uçuyoruz. Uçağımız bu irtifada tek motor ile tutunamaz.
Hiç bir ÅŸey yapmazsak ne olur ?
Autopilot irtifayı tutmaya çalışır, takat yetmediÄŸi için uçağın burnunu kaldırmaya baÅŸlar, sürat düÅŸmeye baÅŸlar, ve bu döngü sonunda uçağın hızı kritik stall süratine düÅŸer.
Bunun olmasını istemediÄŸimiz için zaman kaybetmeden tek motor emniyet irtifasına süzülüÅŸe geçeceÄŸiz. Ama nasıl ?
FMC CRUISE sayfasında ENG OUT sayfasından hangi motor kapatıldıysa o seçilerek, bizim örneÄŸimizde bir numaralı sol motor, ENG OUT irtifa ve sürat bilgileri görüntülenecek (Resim 1)

Resim 1: FMC CRUISE page.
Åžimdi uygulayacağımız prosedüre bakalım:
- FMC CRUISE PAGE seç.
- ENG OUT seç.
- LEFT ENG OUT seç.
- Çalışan saÄŸ motorun N1 deÄŸerini CON N1 (3) yani maximum continuous thrust deÄŸerine getir.
- ENG OUT SPD (2) deÄŸerini MCP SPEED penceresine gir.
- MAX ALT (4) deÄŸerine MCP ALTITUDE penceresine gir.
- MCP LEVEL CHANGE düÄŸmesine bas.
Åžimdi bu durumda uçak saÄŸ motora zarar vermeden en üst seviyede güç kullanacak, yavaÅŸ yavaÅŸ girdiÄŸimiz 234 kt’a yavaÅŸlayacak, bu sürate eriÅŸtiÄŸinde ise bu sürati tutarak girdiÄŸimiz 18700 feet irtifaya süzülmeye baÅŸlayacak.
Bitmedi.
Bu durumda uçan pilot, pilot flying (PF) kaptan olduÄŸunu varsayıyoruz,
- HEADING MODE select.
- SOLA 45 derece başı çevir.
- PM den TIME CHECK 30 saniye iste.
- INFORM ATC. PAN PAN PAN mesajı ver. Durumu açıkla.
- Önce kabine, sonra yolcuya, ve ÅŸirkete bilgi ver.
- 30 saniye sonra yola paralel uçuÅŸa baÅŸla ve ATC den ENROUTE ALTERNATE meydanımız için klerans iste.
Bizim örneÄŸimizde en makul meydan Ankara EsenboÄŸa, hem meydan olanakları hem, Pegasus olanakları, hem gerektiÄŸi taktirde tıbbi olanaklar açısından. Daha acil bir iniÅŸ gerektiÄŸi taktirde Kayseri de önemli bir alternatif oluÅŸturuyor.
Bu noktada iÅŸler yoluna girmiÅŸ ve aciliyetler giderilmiÅŸ durumda. Ama iÅŸimiz bitmedi.
- ALTERNATE MEYDAN hava raporunu al.
- ENGINE FAILURE SHUT DOWN CHECKLIST uygula.
- DESCENT CHECKLIST UYGULA.
Åžimdi gelelim sorunun püf noktasına. Genelde ENROUTE ALTERNATE ler 100 mil mesafede oluyorlar. Biz de FL320 da olduÄŸumuza göre bire üç alçalma profiline baktığımızda esasında DRIFT DOWN yerine normal alçalma yaparak YEDEK MEYDANIMIZA ulaÅŸabiliriz. Bunu da unutmamamız lazım. Yani pilot olarak, sadece ezberlediÄŸimiz bir prosedürü atlayıp uygulamadan önce, pratik deÄŸerlendirmelerimizi yapmamız gerekir.
Umarım bu soruyu faydalı bulmuÅŸsunuzdur. Bir sonraki sorumuzda buluÅŸmak üzere, hepinize iyi hafta sonları ve hepinize emniyetli uçuÅŸlar dilerim.







on March 2, 2013, 2:45 pm
Low oil pressure,
Bu ikaz 1 numaralı motorda yaÄŸlamanın düÅŸük olduÄŸunu gösterir. Hemen one engine failure yada engine shutdown uygulanmalıdır. ilk olarak düz uçuÅŸa geçilmeli ,haeding select , bank angle 10 dereceye alınmalı,A/T disangege yapılmalı trust lever idle a alınmalı, engine start lever cutoff edilmeli , ilgili motorun Pack i kapatılmalı, APU start edilmelidir.
EÄŸer tek motor ile bulunduÄŸumuz irtifada kalmak hava basıncına baÄŸlı olarak limit dışında ise hemen level of olup tek motor ile uygun irtifaya uygun alçalma varyosu ile alçalmamız gereklidir. Tabi aynı zamanda bu uçağımızın ağırlığına baÄŸlı olarak level off altitude umuzdaki ISA ile baÄŸlantılıdır.
Level off irtifamız bize uygun hava basıncında maks.uçabileceÄŸimiz time, en az yakıt ve maks hızı verir. Hesaplanan performansa göre level off a inilmesinin sebebi budur.
Drift down uçağın hız kaybetmeden min süzülme açısında min irtifa kaybederek irtifa kaybetmesidir.
AÅŸağıdaki ise bize uçağın drift down da hesaplanmış maks kapasiteleri verilmiÅŸtir.
Bu bilgiler bize QRH.12.1 Engine Inoperative bölümü altında Driftdown speed/ Level off Altitude PI-QRH.12.6 da verilmiÅŸtir.
Reply to this comment